“Startujmo organski”
Organska proizvodnja svakako spada u zelenu i održivu profesiju koja ide ruku pod ruku sa očuvanjem našeg ali i zdravlja naše planete. Ako želimo da živimo zdravo moramo svi zajedno da radimo na podizanju svesti o zančaju organske industrije. Pokušaćemo da damo odgvovore na važna pitanja, odgovore koji će pomoći da se sagledaju šanse i otklone prepreke ali da se slabosti i pretnje pretoče u snagu i mogućnosti za brži i bolji razvoj organske poljoprivrede na teritoriji Rasinskog okruga.
Organska kao deo poljoprvredne proizvodnje, smatra se najsprspektivnijom delatnošću za dalji rast i povećanje zvoza u razvijenim zemljama, pre svega zbog znatno više cene od knovencionalnih proizvoda.
U slučaju bruske regije i zbog ogromnih prirodnih potencijala kojima raspolažemo u odnosu na druge države, zbog najbolje očuvanog agrosistema, nezagađenog zemljišta, pogotovo na prostoirma prostorima od 150 i 200 metara nadmorske visne, poput potkopaoničkog kraja, gde se ne koriste hemjski preparati u proizvodnji.
Značajna grana poljoprivrede je takođe stočarstvo čijem razvoju na teritoriji opštine Brus pogoduje veliki deo površine pod pašnjacima – od ukupno 60.000 hektara opštinske teritorije pašnjaci zauzimaju 53,2% a osim govedarstva u ekspanziji je i ovčarstvo poslednjih godina.
Stojan Raičević ispred Fonda za razvoj poljoprivrede opštine Brus govori o perspekti razvoja organske proizvodnje u oblasti stočarstva na teritoriji bruske opštine.
„Stočarstvo takođe zauzima značajno mesto u organskoj proizvodnji. U Brusu imamo jednog proizvođača, poljoprivredno gazdinstvo u Domiševini, koje se bavi organskom proizvodnjom. Oni imaju stado ovaca. Imao sam priliku da budem kod njih, jedno izvanredno porodično gazdinstvo. Koristili su dosta sredstava i na lokalu i na republičkm nivou, koristili su podsticaje Fondacije Ana i Vlade Divac u saradnji sa opštinom Brus.
Poljoprivredni proizvođači treba da čuju da organska proizvodnja u stočarstvu ima značajno mesto. Imamo prostora opet vezano za te naše prirodne, brdsko planinske resurse. Imamo dosta pašnjaka gde je priroda nezagađena, livade gde prosto ljudska noga ne kroči. To su ti prirodni potencijali idealni za ovaj tip proizvodnje.
Kao i većem delu Srbije starosna struktrura i na području Rasinskog okruga i u opštini Brus iz godine u godinu je sve nepovoljnija. Starije stanovništvo u rur pod u nedostatku znanja i informacij teško ulazi u proces proizvodnje organskih proizvoda.
Iako se poslednjih godina dosta radi na edukaciji proizvođača i podizanju svesti potrošača, to i dalje nije dovoljno za maksimalno koršćenje potencijala za razvoj organske proizvodnje. Prema rečima Stojana Raičevića proizvođačima pre svega nedostaje edukacija.
„Za svaku proizvodnju edukacija je jedan od bitnih faktora. Samim tim mislim i što se tiče organske proizvodnje, jer se svest proizvođača teško menja. Mi smo svedoci da nam je prosečna starost nosioca poljoprivrednog gazdinstva 60-65 godina. Svuda gde imamo mlađe članove sve je mnogo lakše a edukacija je broj jedan uopšte u poljoprivrednoj proizvodnji, preradi, posebno u organskoj“.
Ministarstvo poljoprivrede, šumarstava i vodoprivrede prepoznalo je veliki potencijal organke proizvodnje i značaj koji ona može imati za budući ekonomski razvoja naše zemlje, objašnajva naš sagovornik. Stoga kao rezultat uspešne saradnje sa resornim ministarstvom ali i drugim javnim i privatnim partneriam, do sada je ostvaren značajan napredak. U ovogodišnjem budžetu Ministarstva za subvencije za organsku proizvodnju izdvojensu značajna sredstva. Takođe država prepoznaje značaj animiranja i stimulisanja mlađih generacija za bavljenje organskom proizvodnjom i sticanje preduzetničkog duha.
„Inicijativa Ministarstva da se pomenuto promeni, da ima više mladih poljoprivrednih proizvođača jeste jedan od glavnih faktora. Mi danas imamo dosta konkursa za mlade poljoprivredne proizvođače, iz godine u godinu, iz meseca u mesec povećava se broj i u opštini Brus. Vraćam se na konkurs Fondacije Ana i Vlade Divac sa lokalnom samoupravom, gde smo imali 16 zahteva, gde je akcenat bio na mladima do 35 godina. Ima interesovanja, sve su to mladi bračni parovi, prosto je milina videti da smo mi deo Srbije u kome mladi proizvođači sa puno elana hoće da se bave poljoprivredom. Moj neki lični stav je da mi stariji pokažemo mladim ljudima da može da se živi od poljoprivrede na selu, da bi deca zavolela poljoprivredu i da bi ostala da gravitiraju u ovim krajevima, kao mladi poljoprivredni proizvođači koji će da iskoriste svoje potencijale da obezbede sebi egzistenciju tu gde su rođeni“.
Fond za razvoj poljoprivrede opštine Brus osnovan je 2016. god. sa ciljem pružanja jače podrške poljoprivrednim proizvođačima. S obzirom na specifičnosti bruskog kraja sa značajnim potencijalima za razvoj poljoprivrede kao značajne strateške grane, već od naredne 2017.godine Fond je realizovao brojne aktivnosti sa ciljem unapređenja standarda poljoprivrednih proizvođača – informisanje o novim tehnologijama, modernoj organizaciji poslovanja. Da bi se na jednom području zasnovala organska poljoprivredna proizvodnja, ono mora ispunjavati precizno definisane uslove.
„Za neke buduće poljoprivredne proizvođače koji razmišljaju da uđu u proces organske proizvodnje treba pojasniti da je period konverzije, odnosno prelaska na organsku proizvodnju od godinu do 3 godine – u višegodišnjim zasadima je najmanje 3 godine do prve berbe, biljke sa jednogodišnjim najviše 2 godine. To je period koliko mora da budete u organskoj proizvodnji da bi mogli da dobijete sertifikat, da je proizvod koji imate organskog porekla.
Na sajtu ministarstva postoje ovlašćene kuće koje se bave sertifikacijom što je dostupno svim poljoprivrednim proizvođačima. Naravno i Fond za razvoj poljoprivrede opštine Brus je tu za svaku saradnju, za sve što možemo da pomognemo poljoprivrednim proizvođačima, da što lakše ostvare svoje ideje, da poboljšaju proizvodnju i svoju egzistenciju na selu“.
Moramo primeniti organsku u poljoprivrednoj proizvonji, zaključuje Raičević ispred budžetskog Fonda za poljoprivredu, jer kako kaže organska poljoprivreda daje odrgovore za dalji razvoj našeg sela.
