„Lachčipe e Romengero“
Nacionalno strategija
O obrazovanje jlo ključo za socijalno-ekonomsko inkluzija i romani nacionalno manjina. Celo paketi o afirmativne mere savi amari puv uvedija, dija rezultatija, i adaleske šaj te avamo ponosne zbog o adava so postignijape ano procesi i obrazovno inkluzija o Roma. Naravno i dalje treba te radinelpe a o Nacionalno savet jlo glavno faktori uz o Ministarstvo prosvete ano sa aktivnostija save jle usmerime ki obrazovno inkluzija o Roma – sar vakerel o predsedniko Nacionalnog saveta romske nacionalne manjine o Dalibor Nakić.
Ani adava ke ojačinelpe o položaj tharo o pripadnikoja rosmke nacionalne manjine neizostavno jli i uloga krovne institucije romske zajednice ani Republika Srbija, Nacionalno savet romske nacionalne manjine.
O predsedniko Nacionalnog saveta Romske nacionalne manjine o Dalibor Nakić istaknija khaj o problemija taro o Roma jle kompleksne, medjusobno povežime ano više oblastija. Dokaz jli usvoimi i Strategija za socijalno uključivanje o Roma thaj o Romnja za period tharo 2022. djo 2030. breš, revidirimi i uskladirimi sa odredjene dokumentija.
„Sa ključne oblastija integracije o Roma obuhvatime jle sa i strategija,pre svega mislinav ko obrazovanje, zapošljavanje ali i stanovanje, zdravstveno i socijalno zaštita. Veoma važno segmenti jli i anti diskriminacija. Sa adava ani veza, koordinaciono telo za praćenje thaj implementacija i Strategija za socijalno uključivanje o Roma thaj o Romnja, savo sijum člano, pratinel so dji akana kerdjape i ki savo način treba te radinelpe ano budućnost.
Jedino institucija savi simen i za save o članoja o Roma glasije neposredno ko izborija o Nacionalno savet, pa daleske simen majbaro legitimitet de deluvinamo sa ciljo te ostvarinenpe o interesija tharo romano narodi ani Srbija. Adava soj jlo činjenica i so amange but laće jlo khaj o interesija tharo roma identične sa o interesija aver gradjanija ani amari puv.
Sarinjenge jlo ani interes te i romani zajednica avel integrisano ano društvo, te napreduvinel, te simen baro brojo Roma save jle obrazovane i zaposlime“.
Iako si but nasledime problemija o rezultatija jle vidljive.
„Kad jlo alav tharo o rezultatija, upravo oobrazovanje oblast ani savo si majbaro napredko, khaj si baro brojo čave save završinen i srednjo škola. Baro brojo si i okola save upisinen i završinen o fakultetija, save zaposlinenpe“.
„O obrazovanje jeste ključo te ikljovelpe andaro socijalno-ekonomsko problemi. Ko laćo dromo sijamo, dosta si afirmativne mere savi i država uvedija: o afirmativno upis o romane učenikoja ano srednje škole, visokoškolske ustanove, olakšimo jlo o pristup za o studentske domoja, a adate jlo nravno i stipendija za o srednjoškolcija, studentija. O pedagoške asistentija save radinen sa o romane čave ano škole isto silen baro značaj za unapredjenje o obrazovanje o pripadnikoja romske zajednice“.
Veoma jlo bitno te istakninelpe o pozitivne primerja i ki adava način podstakninelpe i ohrabrinelpe i romani zajednica.
„Dakle čitavo paketi o afirmativne mere dija rezultatija, i adaleske šaj te avamo ponosne zbog postignuto ano proces obrazovne inkluzije o Roma. Naravno i dalje treba te radinelpe a o Nacionalno savet jlo glavno faktori uz o Ministarstvo prosvete ano sa aktivnostija save jle usmerime ko obrazovno inkluzija o Roma“.
Sa manje Romnja save udainenpe pre 18. Breš, sa više okola save nastavinen te školuvinenpe sago i o Romnja save postigninen vrhunske rezultatija, sar dodainel o predsedniko Nacionalnog saveta rosmke nacionalne manjine o Dalibor Nakić.
„Sa baro brojo Romnja završinel i srednjo škola thaj o fakultetija i arakenpe ko tana kahj odlučinelpe. Medju o Romnja jle i većnice, direktorke, odbornice. Sa on den doprinos za i integracija i romani zajednica. Amare čaja silen pravo ko obrazovanje, zapošljavanje te anen odluke tharo plo životi a amen sijamo adate te len podržinamo. O Romnja jle stubo porodice, daja save vodinen računi da li o čavo gelo ani škola, kerdja o domaći, te pomogninen te obrazuvinenpe.
Veoma jlo važno te i amare Romnja aven uključime ko tržište rada, te i on aven finansijski nezavisne“.
Lokalne planoja za o brazovno inkluzija
Prema o podatkoja tharo poslednj popis stanovništva Reublike Srbije, sprovedimo 2022.breš, ki teritorija opštine brus živinen 116 pripadnikoja romske nacionalne manjine. Baro brojo romane porodice živinen ani samo brusko varoš dok cikno deo živinel ano gav Dupci thaj Razbojna.
I integracija i romani nacionalno manjina ano društveno životi lokalne zajednice ano Brus preduslov jlo za unapredjenje lengero položaj.
„O obrazovanje o romane čave dikamo sago prioriteti i majlaćo drom za o poboljšanje o položaj o Roma ano društvo. Ani lokalno samouprava kontinuirano radinelpe te stvorinenpe povoljno društveno atmosfera i preduslov te otkloninenpe o prepreke ano obrazovno o socijalno-ekonosmko integracija o Roma“, sar vakerel o šefo Odseka za društvene delatnosti opštine uprave opštine Brus o Nikola Zbiljić.
Sar ov vakerel važno jlo te doprinesinelpe te vazdelpe i tolerancija ali istovremeno i te pomogninelpe i romani populacija te umanjinelpe o problemija save len distancirinel tharo aver.
„Jekh tharo glavno ciljo jlo o obrazovanje o romane čave, upis ano osnovne i nastavko o školovanje kroz i srednjo i visoko škola. Krajnjo ciljo uključivanja so majbaro brojo Roma ano obrazovno sistemi.
Svako breš i lokalno samouprava ano Brus izdvoinel sredstvija te kinenpe o škosle torbe i kompleti pribora za o čave romske nacionalnosti školsko i predškolsko uzrast ani saradnja sa o udruženje Amare phrala. Adala sredstvija sav jle usmerime prema o čave,za o porodice but značinel. I opština Brus ani saradnja sa o Nacionalno savet thaj o predsedniko o Dalibor Nakić, obezbedija za o školarcija i besplatne tabler računarija“.
Sa i promocija principa jednake pravija, sa podsticaj multisektorske sardnje i uključivanje baro brojo akterija save šaj te preduzminen adekvatne mere prevencije, dugoročno utičinen ki promena stereotipa, razvijanje o poztivne odnosija, jačanje svesti i dalje razumevanje i kultura rosmke nacionalne manjine sago integralno deo amari zajednica, sar zaključija i Nikola Tbiljić angli lokalno samouprava ano Brus.
